इरानका सर्वोच्च नेता खामेनीको मृत्यु

तेहरान, १७ फागुन । इरानका सर्वोच्च नेता आयतुल्लाह अली खामेनीको निधन भएको इरानको राज्य टेलिभिजनले आधिकारिक रूपमा पुष्टि गरेको छ ।

८६ वर्षीय खामेनीको मृत्युको खबर सार्वजनिक भएसँगै इरान सरकारले देशभर ४० दिनको राष्ट्रिय शोक र सात दिनको सार्वजनिक बिदा घोषणा गरेको छ ।

खामेनीको मृत्युलाई लिएर सुरुमा केही अन्योल देखिएको थियो । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले ट्रुथ सोसल मार्फत खामेनी मारिएको दाबी गरेका थिए ।

इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले एनबीसी न्यूजसँग कुरा गर्दै आफ्ना नेता पूर्ण रूपमा सुरक्षित र स्वस्थ रहेको भन्दै ट्रम्पको दाबीलाई गलत बताएका थिए ।

अन्ततः इरानको सरकारी टेलिभिजनका प्रस्तोताले भावुक हुँदै खामेनीको मृत्यु भएको जानकारी दिए । फार्स न्यूज एजेन्सीका अनुसार खामेनी शनिबार विहान सबेरै आफ्नै कार्यालयमा ‘आफ्नो जिम्मेवारी पूरा गरिरहेको अवस्थामा’ मारिएका हुन् ।

सन् १९८९ देखि इरानको सर्वोच्च पदमा रहेका खामेनी इस्लामिक गणतन्त्र इरानका संस्थापक आयतुल्लाह रुहोल्लाह खोमेनीका उत्तराधिकारी हुन् ।

इरानको सेना, न्यायपालिका र सरकारका हरेक निर्णयमा उनको अन्तिम अधिकार रहन्थ्यो । आफ्नो शासनकालमा उनले पश्चिमा देशहरू, विशेषगरी अमेरिका र इजरायलसँग कडा शत्रुतापूर्ण सम्बन्ध राखे । उनले अमेरिकालाई इरानको नम्बर एक शत्रुु घोषणा गरेका थिए ।

उनको शक्तिको मुख्य खम्बा इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कप्र्स र बासिज अर्धसैनिक बल मानिन्थ्यो । खामेनीले इरानको आणविक कार्यक्रम शान्तिपूर्ण प्रयोजनका लागि मात्र भएको दावी गर्दै आए पनि इजरायल र अमेरिकाको ट्रम्प प्रशासनले उनलाई आणविक हतियार बनाउन खोजेको आरोप लगाउँदै आएका थिए ।

जुन २०२५ को १२ दिने युद्ध र फेब्रुअरी २८, २०२६ मा भएको पछिल्लो आक्रमणले मध्यपूर्वमा तनाव उत्कर्षमा पुर्याएको थियो । इजरायली रक्षामन्त्री इजरायल काट्जले खामेनीलाई ‘आधुनिक हिटलर’ को संज्ञा दिँदै उनलाई सत्ताबाट हटाउनु इजरायलको प्रमुख उद्देश्य भएको बताएका थिए ।

फेब्रुअरी २८ को आक्रमणमा इजरायली अधिकारीहरूले खामेनी र इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियानलाई लक्षित गरिएको स्वीकार गरेका छन् । खामेनीको यो अवसानले मध्यपूर्वको राजनीतिमा अब कस्तो मोड लिनेछ भन्नेमा विश्वको ध्यान केन्द्रित भएको छ ।